Kinga Orlińska

Znaczenie kompetencji interpersonalnych w praktyce farmaceutycznej – przegląd dowodów i perspektyw wdrożeniowych

 

2025-12-05

Wstęp. Rozwój modelu opieki farmaceutycznej w Polsce i na świecie wiąże się z poszerzeniem roli farmaceuty o funkcje doradcze, edukacyjne i komunikacyjne. W tym kontekście rośnie znaczenie kompetencji interpersonalnych, takich jak empatia, aktywne słuchanie, komunikacja z pacjentem i współpraca zespołowa, które wpływają na skuteczność i bezpieczeństwo farmakoterapii.

Cel pracy. Celem niniejszego artykułu jest przegląd aktualnych dowodów naukowych oraz rekomendacji międzynarodowych dotyczących roli kompetencji interpersonalnych w praktyce zawodowej farmaceuty oraz w kształceniu farmaceutycznym.

Metody. Przeprowadzono przegląd literatury naukowej z baz PubMed, Scopus i Google Scholar z lat 2000–2025, obejmujący publikacje w języku polskim i angielskim. Uwzględniono badania empiryczne, prace przeglądowe i raporty organizacji międzynarodowych (WHO, FIP, NICE, OECD) dotyczące rozwoju kompetencji interpersonalnych w kontekście opieki farmaceutycznej.

Wyniki. Analiza wykazała, że wysoki poziom kompetencji interpersonalnych farmaceuty sprzyja budowaniu zaufania pacjenta, zwiększa przestrzeganie zaleceń terapeutycznych oraz redukuje ryzyko błędów w farmakoterapii. Międzynarodowe wytyczne (WHO, FIP, NICE, OECD) jednoznacznie wskazują na konieczność systemowego rozwijania tych kompetencji w procesie kształcenia przed- i podyplomowego. W Polsce obserwuje się rosnące zainteresowanie tą tematyką, jednak brak jest ujednoliconego programu kształcenia i systemowej oceny kompetencji miękkich w praktyce zawodowej.

Wnioski. Kompetencje interpersonalne stanowią kluczowy element skutecznej opieki farmaceutycznej i powinny być traktowane jako integralna część profesjonalizmu farmaceuty. Ich rozwój wymaga włączenia dedykowanych modułów szkoleniowych do programów studiów farmaceutycznych oraz szkoleń ciągłych, zgodnie z rekomendacjami FIP i NIA.

Słowa kluczowe: farmaceuta, kompetencje interpersonalne, umiejętności miękkie, opieka farmaceutyczna, komunikacja z pacjentem.

© Farm Pol, 2025, 81(4): 223–232

The Importance of Interpersonal Competencies in Pharmaceutical Practice: A Review of Evidence and Implementation Perspectives

Introduction. The development of the pharmaceutical care model in Poland and worldwide is associated with the expansion of the pharmacist’s role to include advisory, educational, and communicative functions. In this context, the importance of interpersonal competencies—such as empathy, active listening, patient communication, and teamwork—has been increasingly recognized, as they significantly influence the effectiveness and safety of pharmacotherapy.

Aim. The aim of this article is to review the current scientific evidence and international recommendations concerning the role of interpersonal competencies in pharmacists’ professional practice and pharmaceutical education.

Methods. A literature review was conducted using the PubMed, Scopus, and Google Scholar databases, covering the years 2000–2025 and including publications in Polish and English. The review encompassed empirical studies, review papers, and reports by international organizations (WHO, FIP, NICE, OECD) addressing the development of interpersonal competencies in the context of pharmaceutical care.

Results. The analysis revealed that a high level of pharmacists’ interpersonal competencies promotes patient trust, enhances adherence to therapy, and reduces the risk of medication errors. International guidelines (WHO, FIP, NICE, OECD) clearly emphasize the need for systematic development of these skills in both undergraduate and postgraduate education. In Poland, increasing attention is being paid to this issue; however, there is still a lack of standardized curricula and systematic assessment of soft skills in professional practice.

Conclusions. Interpersonal competencies represent a key component of effective pharmaceutical care and should be considered an integral element of pharmacists’ professionalism. Their development requires the inclusion of dedicated training modules in pharmacy curricula and continuing education, in line with the recommendations of the FIP and the NIA.

Keywords: pharmacist, interpersonal competencies, soft skills, pharmaceutical care, patient communication.

© Farm Pol, 2025, 81(4): 223–232