Weronika Borymska, Maria Zych, Ilona Kaczmarczyk-Żebrowska

Ocena skuteczności antyoksydacyjnej honokiolu i magnololu w soczewkach szczurów z eksperymentalnie wywołaną cukrzycą

 

DOI: 10.32383/farmpol/235951

2026-10-02

Przedmiot badań. Cukrzyca to przewlekła choroba metaboliczna oddziałująca niekorzystnie na wiele tkanek i narządów w obrębie organizmu. Jednym z takich narządów jest oko i jego struktury. Cukrzyca poprzez wiele patomechanizmów, w tym stres oksydacyjny, może powodować rozwój zaćmy. Ze względu na udowodnioną zależność między zwiększoną podażą przeciwutleniaczy w diecie a zapadalnością na zaćmę, przedmiotem badań zostały dwa związki występujące w korze i kwiecie magnolii – honokiol i magnolol. Substancje te zaliczane są do neolignanów, mają udokumentowane działanie przeciwutleniające oraz przeciwcukrzycowe, jednak ich potencjał antyoksydacyjny w obrębie soczewki oka w przebiegu cukrzycy nie został dotychczas zbadany.

Cel badań. Celem niniejszego badania była ocena skuteczności przeciwutleniającej honokiolu i magnololu w soczewkach szczurów z eksperymentalnie wywołaną cukrzycą.

Materiał i metody. Badanie przeprowadzono na dwumiesięcznych samcach szczurów szczepu Wistar. Zwierzęta podzielono na sześć grup: kontrolną, u której nie wywołano cukrzycy, kontrolną cukrzycową, u której wywołano cukrzycę oraz grupy cukrzycowe, którym podawano doustnie przez 4 tygodnie badane związki: honokiol w dawkach 5 i 25 mg/kg oraz magnolol w dawkach 5 i 25 mg/kg. Cukrzycę u zwierząt wywołano poprzez zastosowanie diety wysokotłuszczowej i streptozotocyny. Po zakończeniu okresu trwania części in vivo zwierzęta uśmiercono, a z oczodołów pozyskano soczewki, które zhomogenizowano. Oznaczono w nich aktywność enzymów przeciwutleniających: dysmutazy ponadtlenkowej, katalazy i peroksydazy glutationu; zawartość markerów określających uszkodzenia oksydacyjne białek i lipidów; zawartość związków tiolowych – całkowitych, natywnych i utlenionych oraz zanalizowano wartości wskaźników opisujących całkowitą odpowiedź przeciwutleniającą, całkowity status oksydacyjny oraz indeks stresu oksydacyjnego.

Wyniki. Wywołanie cukrzycy u badanych zwierząt jedynie w nieznacznym stopniu spowodowało niekorzystne zmiany w obrębie soczewki oka. Niemniej jednak, zastosowanie badanych neolignanów sprawiło, że w badanym narządzie doszło do zmian, które można uznać za korzystne, między innymi zwiększenie aktywności enzymów przeciwutleniających czy też obniżenie zawartości markerów utleniania białek czy lipidów. Zaobserwowano natomiast, że magnolol wpłynął korzystnie na więcej parametrów niż honokiol.

Wnioski. Badane neolignany, a szczególnie magnolol, wykazują nieznaczne działanie przeciwutleniające w obrębie soczewek szczurów z eksperymentalnie wywołaną cukrzycą.

Słowa kluczowe: honokiol, magnolol, cukrzyca, soczewka, stres oksydacyjny.

© Farm Pol, 2026, 82(4): 197–209

Antioxidative effectiveness assessment of honokiol and magnolol in the lenses of rats with experimentally-induced diabetes

Research’s subject. Diabetes is a chronic metabolic disease that can adversely affect many tissues and organs within the body including the eye and its structures. Through numerous pathophysiological mechanisms, such as oxidative stress, these effects may contribute to the development of cataract. Since the relationship between an increased dietary intake of antioxidants and the incidence of cataract is proven, the study investigated two compounds found in magnolia bark and flowers – honokiol and magnolol. These substances are classified as neolignans, and have documented antioxidant and antidiabetic effects; however, their antioxidant potential in the lens in diabetics has not yet been studied.

Purpose. The aim of this study was to evaluate the antioxidant efficacy of honokiol and magnolol in the lenses of rats with experimentally induced diabetes.

Material and methods. The study was conducted on two-month-old male Wistar rats. The animals were divided into six groups: a control group in which diabetes was not induced, a diabetic control group in which diabetes was induced, and diabetic groups, which were orally administered the test compounds: honokiol at doses of 5 and 25 mg/kg and magnolol at doses of 5 and 25 mg/kg for 4 weeks. Diabetes was induced in the animals by a high-fat diet and streptozotocin. After the in vivo phase, the animals were sacrificed, and the lenses were obtained from the eye sockets and homogenized. The activity of antioxidant enzymes – superoxide dismutase, catalase, and glutathione peroxidase; the content of markers describing oxidative damage to proteins and lipids; the content of thiol compounds – total, native, and oxidized thiols; and the values of indices describing the total antioxidant response, total oxidative status, and the oxidative stress index were analyzed.

Results. Inducing diabetes in the studied animals caused only slightly adverse changes in the lens of the eye. However, the use of the examined neolignans resulted in changes in the studied organ that can be considered beneficial. That included increased activity of antioxidative enzymes and decreased levels of markers of protein and lipid oxidation. Magnolol, however, was observed to have a beneficial effect on more parameters than honokiol.

Conclusions. The studied neolignans, especially magnolol, demonstrated a slight antioxidant effect on the lenses of rats with experimentally induced diabetes.

Keywords: honokiol, magnolol, diabetes, lens, oxidative stress.

© Farm Pol, 2026, 82(4): 197–209